Wprowadzenie kwarantanny
Po wprowadzeniu kwarantanny, dokładnie 31 stycznia 1879 r., do opozycyjnej prasy słowianofilskiej w kampanii przeciw Bismarckowi przyłączyła się związana z Gorczakowem gazeta petersburska „Gołos". Kanclerz niemiecki nie uchylił się od walki. W ten sposób rozpoczęła się głośna w całej Europie „wojna gazetowa" dwóch kanclerzy.
Po ograniczeniu importu bydła Niemcy w tymże 1879 r. wprowadziły cła na importowane zboże. Cła zbożowe uderzyły rolnictwo rosyjskie jeszcze boleśniej niż zarządzenia „weterynaryjne", grożąc załamaniem rosyjskiego systemu pieniężnego. Rosyjsko-niemieckie sprzeczności gospodarcze nie ograniczyły się do konkurencji surowców i zbóż rosyjskich i pruskich na rynku niemieckim. Nie mniej, a raczej nawet jeszcze bardziej ostra walka toczyła się między kapitalizmem rosyjskim i niemieckim o wewnętrzny rynek rosyjski. Podstawą ekonomiczną tej walki był rozwój przemysłu rosyjskiego, z jednej strony, i niemieckiej ekspansji ekonomicznej — z drugiej. Kapitał rosyjski pragnął uwolnić się od obcej konkurencji na rynku ojczystym. „Niemcy chcą, by Rosja... znalazła się wobec nich w takiej sytuacji, w jakiej... Turcja i Egipt znajdują się wobec Anglii i Francji..., przekształcić Rosję w rynek niemiecki..., podciąć przemysł rosyjski" 3. Tak pisał Katkow, ideolog protekcjonizmu. Do drugiej połowy lat siedemdziesiątych niemieckie wyroby przemysłowe znajdowały w Rosji łatwy zbyt. W 1876 r. rząd rosyjski zaczął wprowadzać cła importowe. W związku z kryzysem wschodnim, wydatkami wojennymi i spadkiem kursu rosyjskich papierów wartościowych rząd carski wydał 10 listopada 1876 r. zarządzenie o ściąganiu ceł w złocie, co, biorąc pod uwagę kurs rubla papierowego, równoznaczne było z podniesieniem stawek celnych o 48%.
